Grób Jana Zumbacha

Cmentarz Wojskowy na Powązkach, Kwatera: C30, Rząd:X, Grób: 39
więcej

Żoliborz

Cmentarz Wojskowy na Powązkach, Kwatera: C30, Rząd:X, Grób: 39

Kwatera Żołnierzy Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie, Kwatera: C30, Rząd:X, Grób: 39

Jan Zumbach urodził się 15 kwietnia 1915 roku w Ursynowie, który w tym czasie był wsią usytuowaną na obrzeżach Warszawy. Jego dziadkowie ze strony ojca byli Szwajcarami, stąd obcobrzmiące nazwisko późniejszego pilota.

Do wybuchu II wojny światowej służył w 111. Eskadrze Myśliwskiej. We wrześniu 1939 roku przez Rumunię, następnie Bejrut dotarł do Francji. Po upadku Francji w czerwcu 1940 roku przedostał się do Anglii. Tam zasilił ekipę pierwszego składu formowanego w Northolt 303. Dywizjonu Myśliwskiego im. Tadeusza Kościuszki. Swoje pierwsze powietrzne zwycięstwo zanotował już we wrześniu tego samego roku, kiedy to zestrzelił niemiecki bombowiec Dornier Do215. Dwa dni później zestrzelił messerschmitta. W kolejnych dniach Bitwy o Anglię zestrzelił kilka kolejnych maszyn nieprzyjaciela. Ogółem w tej jednej z przełomowych batalii II wojny światowej zestrzelił siedem samolotów Luftwaffe na pewno i jeden prawdopodobnie.

Za zasługi odznaczony został między innymi Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari, czterokrotnie Krzyżem Walecznych i dwukrotnie brytyjskim Distinguished Flying Cross.

Po demobilizacji w październiku 1946 roku wystąpił ze służby wojskowej i wykorzystując swoje podwójne obywatelstwo, osiadł w Szwajcarii. Wiódł żywot awanturnika, przemytnika, walczył jako najemnik w Afryce. Tam, w Biafrze, państwie, które istniało w południowo-wschodniej Nigerii niespełna trzy lata (1967–1970), przyjął propozycję dowodzenia tamtejszym lotnictwem.

W okresie służby w szeregach Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie Jan Zumbach słynął z tego, że na jego samolotach pojawiały się aplikacje różnych postaci. I tak na przykład jedno z godeł stanowił rysunek Kaczora Donalda przedstawiany w kilku wersjach.

Dziś charakterystyczne barwy EN951 RF-D wraz z wizerunkiem Kaczora Donalda i logo Eskadry Kościuszkowskiej, jakim wyróżniał się samolot Jana Zumbacha, nosi jeden z egzemplarzy samolotu Spitfire Mk. Vb, należący do historycznej eskadry Królewskich Sił Powietrznych Wielkiej Brytanii (Royal Air Force) o nazwie Battle of Britain Memorial Flight.

Jan Zumbach zmarł w niewyjaśnionych okolicznościach 3 stycznia 1986 roku we Francji w wieku 70 lat.

Help us improve the translation for your language

You can change any text by clicking on (press Enter after changing)